01 · ELLER KAVANOZDA
Bir araç seç, kavanozun içinde sürükle · sağ tuşla sürüklemek siler · Space duraklatır · [ ] fırçayı boyutlandırır · klavye? Tab ile kavanoza geç, oklar imleci taşır, Enter bırakır · ya da bir sekmede açık bırak.
DAY 1 · 08:24
Azaltılmış hareket algılandı — kavanoz duraklatılmış başlar.
02 · FIRÇA
[ küçültür · ] büyütür
03 · ZAMAN
1× hızda kavanozda bir gün iki dakika sürer. Bu sekme gizliyken kavanoz kendini duraklatır.
04 · KAVANOZ
TOHUM KODU 00000000
Bağlantı kavanozun tamamını taşır: her tane, her damla, her kök. Kavanozun bu tarayıcıda da saklanır.
05 · SU DÖNGÜSÜ
- GÖLCÜK VE ÇİY
- TOPRAK
- BİTKİLER
- BUHAR
06 · SAHA NOTLARI
Bu bir oyuncak model. Aşağıdaki her kural, bağlantısı verilen kaynağın anlattığının sadeleştirilmiş hâli; hızlar ölçülmedi, tempo için seçildi.
-
Buharlaşma enerji (ısı) ister. Kavanozda su ve ıslak toprak yalnızca güneş varken buharlaşır.
Kaynak: USGS Water Science School — Evaporation and the Water Cycle
-
Yapraklar su buharını gözenekleri (stomalar) aracılığıyla bırakır; terleme güneş ışığı ve sıcaklıkla artar. Burada güneş alan ve fazla özsuyu olan yapraklar buhar verir.
Kaynak: USGS Water Science School — Evapotranspiration and the Water Cycle
-
Yoğuşma, su buharını soğuk yüzeylerde, örneğin soğuk bir bardakta, yeniden sıvıya çevirir. Burada cama değen buhar çoğunlukla gece çiy olarak toplanır ve damlalar aşağı akar.
Kaynak: USGS Water Science School — Condensation and the Water Cycle
-
Tohumların çimlenmesi için sıcaklık, nem, hava ve ışık koşullarının uygun olması gerekir; çoğu en iyi karanlıkta çimlenir. Burada tohumlar gündüzün sıcaklığında nemli toprakta, ince bir örtünün altında bile filizlenir ama su altında asla: suda yüzen tohum önce kıyıya sürüklenir.
-
Bitkiler Güneş’in enerjisiyle karbondioksit ve suyu birleştirip şeker üretir. Burada filiz gündüz toprağı iterek yükselir; toprağın üstünde ise gövde yalnızca ucu güneş alırken ve özsuyla beslenirken ışığa doğru uzar.
-
Solucan tünelleri toprağın havalanmasını, suyu emmesini ve drenajını iyileştirir; solucanlar bitki artıklarıyla beslenir ve kökler çoğu zaman tünellerini izler. Burada solucan tünelleri, suyu daha hızlı emen ve köklerin daha kolay girdiği gevşek, ufalanan bir toprak bırakır.
Kaynak: USDA NRCS — Soil Quality Indicators: Earthworms (PDF)
-
Bakteriler ve mantarlar bitki artıklarını ayrıştırır; etkinlikleri nem ve sıcaklığa bağlıdır. Çürüme suyu ve karbondioksiti havaya geri verir. Burada ölü madde nemi emer ve yavaş yavaş buhar salar (kuruyken daha da yavaş); yalnızca kavanoz toprak kaybetmişse bir kısmı ufalanıp yeniden toprağa döner.
Kaynak: USDA NRCS — Soil Tech Note 11A: Biological Underground Community (PDF) · NASA Earth Observatory — The Carbon Cycle